Javier Sagardia Armisén
«Víctor Sagardia, fotógrafo» liburuak 1900. urtean Iturenen (Nafarroa) jaiotako autore honen artxiboa erakusten du. Bertan bizi izan zen apaiz ministerioari eskainita. 1917tik eta eraldaketa sozial handien bost hamarkadatan zehar, bere buruari argazkiak atera zizkion bere kamerarekin. Barrutik egin zuen, bere garaiko erlijiotasunean murgilduta bizi zen landa-izaera nabarmeneko gizarte bateko kide zenetik. Familiak, lankideek, lagunek eta auzokideek, etxeko ateen aurrean, erritual erlijiosoetan edo festan, lanaren muina osatu zuten.
Victor Sagardiaren argazkiek komunikatzeko duten ahalmen izugarria bere sormen kontzientearen eta bere kamerarekin hartutako irudien berezko ezaugarrien zordun da. Horrela lortutako irudien esentzia ezagutzea eta horien behaketa zehatza eta kontzientea egitea dira haien gaitasun esanguratsu guztia atzemateko ezinbesteko tresnak.
Liburuak hainbat leiho irekitzen ditu Victor Sagardiaren iruditeria berezian sakontzeko. Egileak XX. mendearen lehen erdiko dokumentalista konta ezinen artean euskal landa-eremuan izan zuen presentzia azaltzen du.